Go to main content

Autotypi utført av Angerer & Gøschl i Wien etter originalteikning av Ivar Aasen i 1891 av bildehogger H. Uthuslien. Gjeve ut av Bertrand Jensens forlag, Kristiania 1895

Tittel
Portrett av Ivar Aasen
Skaper
Ukjent
Motivtype
Omtalt person
Aasen, Ivar
Språkforskar. Språkpolitikar. Diktar
1813-08-05 - 1896-09-23
Fødd på garden Åsen i Hovdebygda i Ørsta. Son av småbrukar Ivar Jonsson Aasen (1757-1826) og Guri Jonsdotter Aasen, f. Hovden (1763-1816). Dei var 8 sysken. Garden låg isolert til, og han mista foreldra tidleg. Difor var han mykje aleine. Dette førte til at han las mykje. Men han fekk lite skulegang. Han skaffa seg likevel kunnskapar ved eiga lesing. Frå 1831 var han lærar i Volda, frå 1833 vart han huslærar hjå kaptein Ludvig Daae i Skodje. Her studerte han på eiga hand framand litteratur, botanikk og grammatikk. Han skreiv "Om vort Skriftsprog" alt i 1836. Han meinte at både av sosiale og nasjonale grunnar var det viktig for ein sjølvstendig nasjon å ha eige skriftspråk. I 1841 ga han ut "Den søndmørske Dialekt". Aasen vart kjend med Bugge, preses i DKNVS i Trondheim. Aasen fekk stipend av DKNVS til å granske bygdemåla i landet. 1842-46 reiste Aasen omkring i landet, først og fremst på Vestlandet og i dei indre bygdene av Austlandet, seinare også nordafjells. "Prøver af Landsmaalet i Norge", utgitt i 1853, hans forslag til norm for det nye felles skriftspråket bygd på talemåla. "En liden Læsebog i gammel norsk" kom i 1854. Han ga også ut "Norske Ordsprog", "Norsk Navnebog", "Norsk Grammatik" (1864), "Norsk Ordbog" (1873). Hans skjønnlitterære forfattarskap omfatta m.a. syngespelet "Ervingen" i 1855 og diktsamlinga "Symra" i 1863, som inneheld kjende dikt som "Millom bakkar og berg", "Gamle Norig", "Dei gamle Fjell". På garden der han voks opp vart Ivar Aasen-museet skipa til av slektningane hans i 1897. Åsen-tunet vart ein mykje brukt stemneplass. Ved 100-års feiringa av Ivar Aasen sin fødsel skal om lag 8000 menneske ha vore til stades. Museet og samlingane vart i 2000 overteke av Nynorsk kultursentrum, og vert i dag teke hand om av Ivar Aasen-tunet, eit nasjonalt dokumentasjons- og opplevingssenter for nynorsk skriftkultur. Der blir Dei nynorske festspela arrangert kvart år i juni
Størrelse
42, 30, cm
Bærende materiale
Papir
Farge/Svart-hvitt
Svart-hvitt
Positiv/Negativ
Positiv
Fysisk plassering
Portrettsamling; Portrettsamling III: Aasen, Ivar
DOI
https://doi.org/10.48781/ntnu.20273
ID 1
PO-013541_01
ID 2
PO-013541
Lisens
CC BY-SA 4.0
Posten vises i
Bilde > Portrett
Udatert

Metric
From
To
Interval
Eksport
Last ned full historikk
Last ned
Legg til liste